ADHS (zespół nadpobudliwości psychoruchowej z deficytem uwagi) – z różnymi postaciami, objawami towarzyszącymi i indywidualnymi przejawami „wsparcie” homeopatia według dr. Banerjiego

Protokoły dr. Banerjiego

ADHD (zespół nadpobudliwości psychoruchowej z deficytem uwagi) – z różnymi postaciami, objawami współistniejącymi i indywidualnymi cechami

Zespół nadpobudliwości psychoruchowej z deficytem uwagi (ADHD) jest zaburzeniem neurorozwojowym, które typowo rozpoczyna się już w dzieciństwie i u wielu osób utrzymuje się w okresie dorastania oraz w wieku dorosłym.

ADHD nie objawia się u każdego w taki sam sposób. Na pierwszym planie mogą nieuwaga, nadpobudliwość i impulsywność , przy czym cechy te mogą występować w bardzo różnym nasileniu i kombinacjach.

Właśnie w przypadku ADHD dlatego indywidualna konstelacja objawów, czyli „sygnatura” jest szczególnie ważna. Same problemy z koncentracją nie wystarczają do postawienia diagnozy. Aby rzetelnie ocenić sytuację, należy uwzględnić cały wzorzec dolegliwości, ich początek, czas trwania, nasilenie oraz wpływ na różne obszary życia.

Różne postacie ADHD

ADHD może występować w różnych postaciach klinicznych.

Przeważnie nieuważny obraz objawów

Na pierwszym planie znajdują się na przykład:

• trudności w dłuższym utrzymaniu uwagi

• łatwa rozpraszalność

• częste zapominanie

• trudności w planowaniu i organizacji

• częste gubienie ważnych przedmiotów

• problemy z dokończeniem rozpoczętych zadań

• błędy z nieuwagi

• trudności w śledzeniu dłuższych rozmów lub poleceń

• odkładanie nieprzyjemnych lub dłużej trwających zadań

• odbieganie myślami

Wyraźna nadpobudliwość ruchowa nie musi przy tym występować.

Przeważnie nadpobudliwy i impulsywny obraz objawów

Możliwe cechy to:

• nasilona potrzeba ruchu

• trudności w dłuższym siedzeniu spokojnie

• częste wstawanie

• wewnętrzny lub zewnętrzny niepokój

• silna potrzeba mówienia

• przerywanie innym osobom

• trudności w oczekiwaniu

• pochopne decyzje

• działanie spontaniczne bez wystarczającego uwzględnienia możliwych konsekwencji

U dorosłych nadpobudliwość objawia się często mniej przez widoczne bieganie, a bardziej przez nasilony wewnętrzny niepokój lub ciągłą aktywność.

Obraz objawów mieszany

U wielu osób występują zarówno wyraźne problemy z uwagą, jak i objawy nadpobudliwości i impulsywności.

Nasilenie może zmieniać się w ciągu życia.

Uwzględnić indywidualną „sygnaturę”

ADHD nie jest jednolitym obrazem dolegliwości. Dwie osoby z tą samą diagnozą mogą mieć bardzo różne trudności.

Przy ocenie należy zatem uwzględnić jak najwięcej indywidualnych cech, na przykład:

• uwaga i koncentracja

• rozpraszalność

• impulsywność

• nadpobudliwość ruchowa

• wewnętrzny niepokój

• zapominanie

• problemy z organizacją

• zarządzanie czasem

• regulacja emocji

• tolerancja frustracji

• zachowania związane ze snem

• motywacja

• osiągnięcia szkolne lub zawodowe

• relacje społeczne

• reakcja na stres

• współistniejące schorzenia

Tę indywidualną całościową konstelację można rozumieć jako osobistą sygnaturę objawów .

Problemy z koncentracją i rozproszenie uwagi

Osoby dotknięte tym problemem mogą mieć trudności z celowym kierowaniem uwagi na zadania, zwłaszcza gdy są one:

• monotonne

• mało interesujące

• długotrwałe

• wymagające organizacyjnie

.

Przy silnym zainteresowaniu osobistym może natomiast częściowo występować bardzo intensywna koncentracja na określonym działaniu, która w języku potocznym często określana jest jako hiperfokus .

Nie stoi to w sprzeczności z ADHD. Problem często dotyczy nie tyle podstawowej zdolności do uwagi, ile jej sterowania i regulacji odpowiedniej do sytuacji.

Funkcje wykonawcze

W ADHD mogą być zaburzone tak zwane funkcje wykonawcze .

Należą do nich między innymi:

• planowanie

• ustalanie priorytetów

• pamięć robocza

• zarządzanie czasem

• samokontrola

• rozpoczynanie zadań

• wytrwałość

• przełączanie się między zadaniami

W rezultacie osoby dotknięte tym problemem, mimo dobrych zdolności intelektualnych, mogą mieć trudności z niezawodnym przekładaniem posiadanej wiedzy na zorganizowane działania.

Dysregulacja emocjonalna

U niektórych osób z ADHD dodatkowo występują trudności w regulacji emocji.

Możliwe są:

• szybka drażliwość

• niska tolerancja frustracji

• silne reakcje emocjonalne

• niecierpliwość

• szybkie zmiany nastroju

• trudności z ponownym uspokojeniem się po pobudzeniu emocjonalnym

Dolegliwości te mogą być znaczne, jednak nie u każdej osoby dotkniętej problemem występują one w równym stopniu w obrazie zaburzenia.

ADHD u dzieci

U dzieci mogą zwłaszcza zwracać uwagę:

• silna rozproszenie uwagi

• trudności ze słuchaniem

• częste zapominanie materiałów szkolnych

• problemy z pracą domową

• niepokój ruchowy

• zachowania impulsywne

• częste przerywanie

• trudności z przestrzeganiem zasad

• problemy z czekaniem

• problemy w nauce szkolnej mimo posiadanych zdolności

Dla rozpoznania ADHD ważne jest, aby objawy nie występowały jedynie sporadycznie, lecz utrzymywały się przez dłuższy czas i powodowały istotne upośledzenie funkcjonowania.

ADHD u dorosłych

ADHD może utrzymywać się do wieku dorosłego.

Możliwe dolegliwości to:

• przewlekła dezorganizacja

• trudności w planowaniu terminów

• częste spóźnianie się

• odkładanie ważnych zadań

• zapominalstwo

• problemy z długoterminowymi projektami

• wewnętrzny niepokój

• impulsywne decyzje

• trudności w organizacji finansowej lub administracyjnej

• częste zmiany miejsca pracy lub zajęcia

• konflikty w związkach

• problemy ze snem

• trudności z codziennymi rutynami

Niektórzy dorośli otrzymują diagnozę dopiero po stwierdzeniu ADHD u jednego ze swoich dzieci.

ADHD u kobiet i dziewcząt

U dziewcząt i kobiet ADHD może być łatwiej przeoczone, zwłaszcza gdy występuje mniej widoczna nadpobudliwość, a bardziej nieuwaga, wewnętrzny niepokój lub problemy z organizacją .

Możliwe oznaki to:

• marzenia na jawie

• zapominalstwo

• trudności z organizacją codziennego życia

• wewnętrzne napięcie

• przeciążenie emocjonalne

• problemy z zarządzaniem czasem

Mniej widoczne objawy nie oznaczają automatycznie mniejszego upośledzenia.

Choroby współistniejące

ADHD może występować razem z innymi chorobami lub zaburzeniami.

Należą do nich na przykład:

• zaburzenia lękowe

• choroby depresyjne

• zaburzenia snu

• zaburzenia uczenia się

• zaburzenie czytania i pisania

• zaburzenie umiejętności arytmetycznych

• zaburzenia tikowe

• zaburzenie ze spektrum autyzmu

• opozycyjne problemy behawioralne

• zaburzenia związane z używaniem substancji

Te choroby współistniejące mogą zmieniać obraz kliniczny i powinny być uwzględniane w diagnostyce oraz terapii.

Inne przyczyny podobnych dolegliwości

Nie każde zaburzenie koncentracji lub wewnętrzny niepokój to ADHD.

Podobne dolegliwości mogą wystąpić na przykład przy:

• braku snu

• przewlekłym stresie

• zaburzeniach lękowych

• depresji

• chorobie afektywnej dwubiegunowej

• chorobach tarczycy

• niektórych lekach

• używaniu substancji

• zaburzeniach uczenia się

• chorobach neurologicznych

Dlatego diagnozy nie należy stawiać wyłącznie na podstawie pojedynczych objawów lub kwestionariusza online.

Diagnostyka

Nie istnieje pojedynczy wynik badania krwi, skan mózgu ani inny test, który samodzielnie wiarygodnie zdiagnozowałby ADHD.

Diagnostyka obejmuje w zależności od wieku i sytuacji różne elementy:

• szczegółowy wywiad

• rejestracja aktualnych objawów

• historia rozwoju od dzieciństwa

• standaryzowane kwestionariusze

• informacje ze szkoły, rodziny lub związku, o ile jest to uzasadnione

• ocena różnych obszarów życia

• badanie możliwych chorób współistniejących

• wykluczenie innych przyczyn

Kluczowe jest, aby charakterystyczne objawy były obecne już w rozwoju i prowadziły do istotnego upośledzenia.

Leczenie – kilka możliwości

Leczenie powinno być dostosowane do wieku, sygnatury objawów, stopnia nasilenia, chorób współistniejących, sytuacji życiowej i indywidualnych celów terapii .

Nie istnieje tylko jedna opcja leczenia.

Możliwe elementy to:

• edukacja i psychoedukacja

• terapia behawioralna

• trening dla rodziców w przypadku dzieci

• wsparcie szkolne

• coaching i strategie organizacyjne

• dostosowanie struktur pracy i nauki

• struktura snu i dnia

• regularna aktywność fizyczna

• leczenie istniejących chorób współistniejących

• terapia lekowa

Często łączy się ze sobą kilka działań.

Leczenie farmakologiczne – różne opcje

Jeśli wskazane jest leczenie farmakologiczne, dostępne są różne substancje czynne lub grupy substancji czynnych.

Do stymulantów należą w szczególności:

• metylofenidat

• lizdeksamfetamina

• w zależności od kraju i pozwolenia na dopuszczenie do obrotu inne preparaty amfetaminy

Ponadto dostępne są niesymulanty , na przykład:

• atomoksetyna

• guanfacyna w określonych grupach wiekowych i sytuacjach

To, które leczenie jest odpowiednie, zależy między innymi od wieku, indywidualnych objawów, czasu działania, chorób współistniejących, działań niepożądanych i osobistej reakcji.

Nie każdy pacjent reaguje równie dobrze na ten sam lek.

Różny czas działania

Wśród leków na ADHD istnieją preparaty krótko- i dłużej działające lub różne formulacje o przedłużonym uwalnianiu.

Dzięki temu leczenie można dostosować do indywidualnego rytmu dnia, na przykład do:

• czasu szkolnego

• czasu pracy

• opieki popołudniowej

• pracy domowej

• godzin wieczornych

Wybór i dawkowanie powinny być ustalane indywidualnie przez lekarza.

Przebieg i kontrola

W przypadku leczenia farmakologicznego, w zależności od zastosowanej substancji czynnej, kontroluje się między innymi:

• wpływ na objawy ADHD

• apetyt

• masę ciała, a u dzieci wzrost

• sen

• ciśnienie krwi

• tętno

• nastrój

• możliwe działania niepożądane

Optymalna terapia może wymagać stopniowego dostosowywania.

Codzienność i struktura

Praktyczne strategie mogą być pomocne niezależnie od leczenia farmakologicznego.

Należą do nich na przykład:

• stałe rytmy dnia

• jasne priorytety

• dzielenie zadań na małe kroki

• korzystanie z kalendarza i przypomnień

• stałe miejsca na ważne przedmioty

• ograniczanie rozproszeń podczas pracy wymagającej koncentracji

• regularne przerwy

• realistyczne ramy czasowe

• wystarczająca ilość snu

• regularna aktywność fizyczna

To, które środki rzeczywiście pomagają, zależy z kolei od indywidualnej sygnatury ADHD .

Homeopatia według dr. Banerjiego

W homeopatii według dr. Banerjiego w przypadku problemów z koncentracją, niepokoju, impulsywności, problemów ze snem i innych współistniejących dolegliwości stosuje się różne ustalone leki homeopatyczne i potencje zgodnie z protokołami Banerjiego.

Szczególnie w przypadku tak różnorodnego obrazu dolegliwości, jakim jest ADHD, na pierwszym planie mogą znajdować się różne objawy. Dlatego przy opisywaniu dolegliwości należy uwzględnić indywidualną sygnaturę objawów .

Nie ma naukowych dowodów na to, że leczenie głównych objawów ADHD środkami homeopatycznymi jest skuteczne. Preparaty homeopatyczne nie powinny zastępować ani opóźniać koniecznej diagnostyki specjalistycznej lub psychologicznej oraz leczenia opartego na dowodach naukowych.

W szczególności nie należy samodzielnie odstawiać ani zmieniać przepisanych leków na ADHD.

Ważna wskazówka

ADHD może mieć bardzo różne nasilenie. Nieuwaga, nadpobudliwość i impulsywność mogą występować w różnych kombinacjach, dodatkowo mogą współistnieć problemy ze snem, problemy z regulacją emocji, trudności w nauce lub inne choroby współistniejące.

Dlatego szczególnie ważne są staranna diagnostyka oraz indywidualnie dostosowany do danej sygnatury objawów wybór spośród kilku możliwości leczenia .

Informacje na tej stronie służą wyłącznie ogólnemu celowi informacyjnemu i nie zastępują porady lekarskiej, diagnozy ani leczenia.

Składniki: Stramonium, Anacardium, Hyosciamus, Merc. solub., Aethusa cynapium, Calc. phos., Carcinosinum, Brahmi, Lachesis mut